اجرد : مرد بىموى . ج : جرد . الحديث : اهل الجنة جرد مرد . و فرس اجرد : اسب كوتاه و تنك موى - و هو مدح للفرس - و يوم اجرد : روز تمام . وا . نره . و نرهء ستور . و پشت . و رمى على اجرده ( مجهولا ) اى على ظهره . و الا جرد ا خ . : نام كوهى در عربستان . اجرد ( ejredd ) و ( ejred ) ا . ع . گياهى كه در بيخ غارچ رويد و بدان به غارچ پى برند . اجردان ( ajrad ne ) ا . بصيغهء تثنيه ع . دو درخت پوست كنده . و دو شاخهء خرما بن . و دو ماه . و يا دو روز . و ما رايته منذ اجردان : نديدم او را در مدت دو روز يا دو ماه . اجردة ( ejreddat ) ا . ع . يك گياه اجرد . اجرذ ( ajraz ) ص . ع . آنكه در رفتار پيش پايها را نزديك گذارد و پاشنه‌ها را دور . اجرش ( ajrac ) ص . ع . نيم كوفته و درشت . اجرع ( ajra ' ) ا . ع . ريگ هموار نيكو . و گياه آسان گذار . و زمين درشت كه بريگ ماند و ريگ توده‌اى كه هيچ نرويد بر وى و ريگ توده‌اى كه در يك جانب گياه و در يك جانب سنگ‌ريزه دارد . اجرعباب ( ejre'b b ) م . ع . بر زمين افتادن . اجرعنان ( ejre'n n ) م . ع . اجرعن اجرعنانا : ميل كرد . و جنبيد . و بيك بار افتاد - مقلوب ارجعن . اجرمزاز ( ejremz z ) م . ع . اجرمز اجرمزازا : منقبض و گرفته شد . و فراهم گرديد بعض آن بسوى بعضى . و گرد آمد به جائى و سپسا رفت و گريخت . و اجرمز الليل گذشت و تمام شد شب . اجرنباء ( ejrenb ' ) م . ع . بىتكيه خواب كردن . اجرنثام ( ejrens m ) م . ع . اجرنثم اجرنثاما : از بالا به نشيب افتاد . و فراهم آمد . و لازم گرفت جاى را . اجرنماز ( ejrenm z ) م . ع . گرد آمدن به جائى . و اجرنمز لوحشى اى انقبض و اجتمع . اجرهداد ( ejrehd d ) م . ع . اجرهد اجرهدادا : شتافت . و اجرهد المطر : پيوسته و مستمر گرديد باران . و و اجرهدت الارض : بىگياه گرديد آن زمين . و اجرهدت السنة : سخت گرديد آن سال . اجرى ( ajri ) ع . ج جرو . اجرى ( ejriy ) ا . ع . روش و عادت . و وكيل و رسول . اجريا ( ejri ) و اجرياء ( ejri ' ) ا . ع . روش و عادت و خو . و طبيعت . اجرياء ( ejri ' ) ج ع . جرى و جرىّ . اجرئباب ( ejre'b b ) م . ع . اجرئب اجرئبابا : دراز كرد گردن را تا بنگرد . اجرية ( ajriat ) ع . ج جرو . اجرية ( ajriyat ) ا . ع . روش . و عادت و خو . و طبيعت . اجرئشاش ( ejre'c c ) م . ع . اجراش اجرئشاشا : فربه شد جسم او پس از لاغرى . و اجرأشت الابل : پر شد شكم شتران . و فربه شدند . اجزا ( ajz ) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - پاره‌ها و قسمتها و بخشها . و جزئها . و داروها و دواها . و مصالح . و معدنيات . اجزاء ( ajz ' ) ع . ج جزو . اجزاء ( ejz ' ) م . ع . چون مهموز باشد بىنياز كردن . و دسته كردن كارد و مانند آن . و پيچيده شدن گياه چراگاه . و دختر زادن زن . و حق گزاردن . و مكافات كردن از چيزى . و اجز الابل بالرطب عن الماء : بسنده كنانيد شتران را از آب بعلف . و اجزءه الشيئى : كفايت كرد او را آن چيز . و اجزء الخاتم فى الاصبع : داخل كرد انگشترى را در انگشت . و قولهم : او جزات عنك شاة اى قضت . و اجزات عنك مجزء فلان و مجزء فلان و مجزءته او مجزءته اى اغنيت عنك مغناه و كفيت كفايته . و چون يائى بود يق اجزى كذا عن كذا : نايب غير كافى وى شد . و اجزى عنه مجزى فلان او مجزى فلان و مجزاته او مجزاته : بىنياز كرد از آن . و اجزى السكين : دسته كرد كارد را . و نيز اجزاء : ادا كردن خراج و ماليات . اجزار ( ejz r ) م . ع . جزوه شاة : داد او را گوسپند تا ذبح كند و كذلك اجزره الجزور . و اجزر البعير : بهنگام آمد آن شتر كه آن را بكشند . و اجزر الشيخ : بوقت مردن رسيد آن پير . و اجزر النخل : بوقت چيدن خرما رسيد خرما بن . اجزاع ( ajz ' ) ع . ج جزع . اجزاع ( jez ' ) م . ع . اجزعه : ناشكيبا كرد او را . و اجزع جزعة او جزعة : باقى گذاشت بقيه را . اجزال ( ejz l ) م . ع . ريش كردن پالان كوهان شتر را . و بسيار دادن . و اجزلت له من العطاء اى اكثرت له . اجزل ( ajzal ) ص . ع . شترى كه دو شش ريش بود ج : جزل . اجزم ( ajz m ) ص . ع . بينى بريده . اجزن ( ajzan ) ع . ج جزن . اجساد ( ajs d ) ع . ج جسد ( jasad ) . و ذوات الاجساد ج ا . : باصطلاح نجوم برج